Konstanty August Knittel (1878–1943)

Konstanty August Knittel urodził się w 1878 roku w Warszawie jako najmłodsze dziecko Hermana Knittla i jego drugiej żony, Rozalii z Bentzów. Bardzo wcześnie stracił rodziców. Herman zmarł pomiędzy narodzinami syna a 1881 rokiem, natomiast Rozalia zmarła 27 lutego 1881 roku. Konstanty miał wówczas zaledwie około trzech lat.

Spośród potomków Hermana Knittla szczególne znaczenie ma właśnie linia Konstantego Augusta. Poprzez jego syna Wojciecha Jerzego oraz kolejne pokolenia przetrwała ona do czasów współczesnych, a nazwisko Knittel jest nadal noszone przez jego potomków.

Pierwsze małżeństwo – Eugenia Teodozja Jabłońska

28 czerwca 1901 roku Konstanty August Knittel zawarł w warszawskim kościele Świętego Krzyża małżeństwo z Eugenią Teodozją Jabłońską. Z aktu ślubu wynika, że nowożeńcy mieszkali wówczas przy Nowym Świecie, pod numerem hipotecznym 1258. Jednym ze świadków był znany aktor teatralny Paweł Owerłło, co wskazuje na kontakty małżonków z warszawskim środowiskiem artystycznym.

Z historią tego małżeństwa związany jest Feliks Edmund Knittel, urodzony 26 listopada 1898 roku w Warszawie, a więc niemal trzy lata przed ślubem Konstantego i Eugenii. Jego akt urodzenia sporządzono z opóźnieniem, w 1900 roku w parafii św. Aleksandra. Jako matkę zapisano Eugenię Teodozję z Jabłońskich, wówczas niezamężną, natomiast ojca dziecka nie wskazano.

Po zawarciu przez Eugenię małżeństwa z Konstantym Feliks Edmund funkcjonował jednak w późniejszych dokumentach jako syn Konstantego Augusta Knittla. Tak też określono jego pochodzenie w sporządzonym po latach akcie zgonu.

Małżeństwo Konstantego Augusta i Eugenii nie okazało się trwałe i zostało rozwiązane w 1910 roku. Eugenia występowała później w źródłach samodzielnie, a następnie poślubiła Adama Haber-Włyńskiego.

Feliks Edmund Knittel

Feliks Edmund Knittel (1898–1940) związał swoje dorosłe życie z wojskiem. W 1920 roku występował jako podporucznik Wojska Polskiego. W akcie jego pierwszego małżeństwa odnotowano zgodę wojskową wydaną przez „szefa aeronautyki polskiej”, co wskazuje na jego związek ze strukturami ówczesnej aeronautyki wojskowej. W innych źródłach figuruje również w ewidencji oficerskiej formacji samochodowych i pancernych.

14 października 1920 roku w parafii Świętego Krzyża poślubił Helenę Markowską, córkę Stanisława Augustyna i Heleny z Rosenbergów. Małżonkowie mieszkali wówczas przy ul. Wareckiej. Helena zmarła w 1926 roku i została pochowana na Powązkach.

10 czerwca 1930 roku Feliks zawarł w parafii św. Aleksandra drugie małżeństwo, z Felicjanną Bielewską. Był wówczas oficerem rezerwy, a małżonkowie mieszkali przy ul. Marszałkowskiej.

Los Feliksa zakończył się tragicznie podczas okupacji niemieckiej. Zginął 19 grudnia 1940 roku w KL Auschwitz, mając 42 lata. Akt zgonu sporządzono w Warszawie 3 lutego 1941 roku na podstawie telegramu władz niemieckich. Jako jego rodziców wymieniono Konstantego Augusta Knittla i Eugenię z Jabłońskich. Wdowa po Feliksie, Felicjanna, w lutym 1941 roku poślubiła Dionizego Ostromęckiego.

Drugie małżeństwo – Józefa Maria Normark

Po rozwiązaniu pierwszego małżeństwa Konstanty August związał się z Józefą Marią Normark (1895–1970). Na podstawie chronologii wydarzeń ich małżeństwo można datować w przybliżeniu na lata 1917–1918. W 1920 roku Konstanty pojawia się już w ogłoszeniu prasowym wraz z żoną, co potwierdza, że związek istniał najpóźniej w tym czasie.

17 kwietnia 1918 roku w Warszawie urodził się ich syn Wojciech Jerzy Knittel. Jego akt urodzenia sporządzono jednak dopiero 28 lutego 1922 roku w parafii św. Aleksandra. Zgłoszenia dokonał osobiście Konstanty August Knittel, liczący 44 lata. W dokumencie określono go jako kupca i podano jego miejsce zamieszkania przy ul. Marszałkowskiej. Jest to istotne źródło dotyczące jego sytuacji zawodowej w pierwszych latach niepodległej Polski.

Akt dostarcza cennych informacji o najbliższym otoczeniu rodziny. Świadkami przy zgłoszeniu narodzin byli Adolf Daab, dyrektor banku, oraz Bronisław Cissowski, inżynier, obaj zamieszkali w Warszawie. Adolf Daab – mąż Anny z Knittlów, siostry Konstantego – został jednocześnie ojcem chrzestnym Wojciecha Jerzego; matką chrzestną była Emilia Targońska. Jego obecność zarówno jako świadka, jak i chrzestnego stanowi kolejne bezpośrednie świadectwo trwałych więzi łączących Knittlów i Daabów.

Chrzest odbył się tego samego dnia, 28 lutego 1922 roku, a dziecko otrzymało imiona Wojciech Jerzy. W akcie zaznaczono, że zgłoszenie narodzin nastąpiło z opóźnieniem „z winy rodziców”.

Zachowane źródła pokazują również Konstantego jako uczestnika życia społecznego Warszawy. W latach 1913–1914 figurował jako członek Towarzystwa Ogrodniczego Warszawskiego, z adresem Krakowskie Przedmieście 38. W 1916 roku, wspólnie z Adolfem Daabem, uczestniczył w akcji „Na szkołę polską”, prowadzonej na rzecz polskiego szkolnictwa.

Konstanty August Knittel zmarł w 1943 roku. Józefa Maria przeżyła go o blisko trzy dekady; zmarła w 1970 roku.

Wojciech Jerzy Knittel

Wojciech Jerzy Knittel (1918–1981), syn Konstantego Augusta i Józefy Marii z Normarków, podczas II wojny światowej działał w Armii Krajowej. W Powstaniu Warszawskim walczył w I Obwodzie „Radwan” w Śródmieściu, w strukturach Wojskowej Służby Ochrony Powstania, w 1. kompanii batalionu „Bełt”. Posługiwał się pseudonimem „Drecki” i miał stopień podporucznika.

Po kapitulacji Powstania dostał się do niewoli niemieckiej. Przebywał m.in. w Stalagu 344 Lamsdorf oraz Oflagu II D Gross-Born.

W 1942 roku poślubił Janinę Nikiforow (1913–2005), pseudonim „Nina”. Ona również uczestniczyła w Powstaniu Warszawskim jako łączniczka w tej samej kompanii batalionu „Bełt”.

Po wojnie Wojciech powrócił do Warszawy i pracował jako dziennikarz. Zmarł 15 lutego 1981 roku. Wojciech Jerzy i Janina spoczywają na Starych Powązkach.

Krzysztof Jakub i Jacek Wojciech

Wojciech Jerzy i Janina Knittlowie mieli dwóch synów: Krzysztofa Jakuba Knittla (ur. 1947) oraz Jacka Wojciecha Knittla (ur. 1949).

Krzysztof Jakub Knittel jest kompozytorem i jednym z ważniejszych przedstawicieli polskiej muzyki współczesnej, znanym m.in. z twórczości elektronicznej i eksperymentalnej. Był również prezesem Związku Kompozytorów Polskich i wykładowcą akademickim. Ma czworo dzieci: Annę, Tomasza, Zofię i Kaję.

Drugi syn Wojciecha Jerzego i Janiny, Jacek Wojciech Knittel, związał się z Grażyną Sowiźrał. Ich synami są Adam i Michał Knittlowie.

Linia Konstantego Augusta

Losy Konstantego Augusta Knittla łączą kilka kolejnych epok historii rodziny. Urodzony jeszcze w XIX-wiecznej Warszawie i wcześnie osierocony, w dorosłym życiu był związany z warszawskim środowiskiem mieszczańskim i działalnością stowarzyszeniową. Akt urodzenia Wojciecha Jerzego uzupełnia jego biografię o konkretną informację zawodową: w 1922 roku Konstanty został określony jako kupiec.

Z jego pierwszym małżeństwem z Eugenią Teodozją Jabłońską związany był Feliks Edmund Knittel, oficer Wojska Polskiego, którego życie zakończyło się w 1940 roku w KL Auschwitz. Z drugiego małżeństwa, z Józefą Marią Normark, pochodził Wojciech Jerzy Knittel – żołnierz Armii Krajowej i uczestnik Powstania Warszawskiego.

Akt urodzenia Wojciecha ma znaczenie również dlatego, że odsłania najbliższe otoczenie społeczne Konstantego: obok niego występują dyrektor banku Adolf Daab i inżynier Bronisław Cissowski. Szczególnie obecność Adolfa Daaba jako świadka oraz ojca chrzestnego dziecka potwierdza, że rodzinne więzi Knittlów i Daabów, zawiązane jeszcze w XIX wieku, pozostawały bliskie także w następnym pokoleniu.

To właśnie poprzez Wojciecha Jerzego oraz jego synów, Krzysztofa Jakuba i Jacka Wojciecha, linia Konstantego Augusta rozwinęła się w kolejnych pokoleniach. Potomkowie tej gałęzi żyją współcześnie, a nazwisko Knittel jest nadal przez nich noszone.